Fatih Sultan Mehmet için yazılan, Latince epik şiir Türkçe ve İngilizce yayınlandı

Yüksek lisans döneminde Amerika’da yaptıkları çalışma sırasında akademik bir kitapta yapılan atıfla şiirden haberdar olan Ankara Sosyal Bilimler Üniversitesi Öğretim Üyesi Doç. Dr. Filiz Barın Akman ile aynı üniversitede görev yapan akademisyen yazar Doç. Dr. Beyazıt Akman, eseri araştırmaya başladı. Eserin Latince el yazmasının İsviçre’nin Cenevre şehrindeki Bibliotheque de Geneve kütüphanesinde olduğunu belirleyen Akman çifti, eserin 1978’de hazırlanmış bir transkripsiyonunun İtalya’da bulunduğu bilgisine ulaştı.

Yayın yönetmeni Abdülkadir Özkan’ın konuyu ilettiği Türkiye’nin Vatikan Büyükelçisi Lütfullah Göktaş, bir sahafta bulduğu eseri Akman’a ulaştırdı.

Eseri, Latinceden Türkçeye Ahmet Deniz Altunbaş, İngilizceye ise Central Michigan Üniversitesi Emerita Profesörü Ronnie Apter ve Columbia Üniversitesinden Mark Herman çevirdi.Akademisyen Akman çifti, Kültür ve Turizm Bakanlığının desteğiyle 5 asır sonra eseri, Emir: Türk İmparatoru Mehmet’in Hayatı ve Fetihleri orijinal adıyla ilk kez Türkçe ve İngilizce olarak kitaplaştırdı.

Kitap olarak yayınlandı

İngilizce olarak yayıma hazırlanan kitaba, Londra’daki Queen Mary Üniversitesi Rönesans Araştırmaları Bölümü Öğretim Üyesi Prof. Dr. Jerry Brotton da ön söz yazdı.

İki dilde yayınlanan kitap, Kopernik Kitap’tan çıktı.

Şiirin hikayesi

Araştırmalar sonucu gün yüzüne çıkarılan şiirin hikayesi şöyle:

Çanakkale’de ikamet eden Anconalı İtalyan tüccar Othman Lillo Ferducci, İstanbul’un fethinde alınan esirler arasındaki kayınbiraderinin salıverilmesi ricasıyla Fatih’e mektup gönderir.

2. Murat’ın yakın dostu olan babasının Türk dostluğunun nişanesi olarak adını Othman koyduğu Ferducci, herhangi bir fidye talep etmeden savaş esirini salıveren Fatih Sultan Mehmet’in bu centilmen hareketinden oldukça etkilenir ve muhtemelen Fatih onuruna epik bir şiir yazdırmaya o zaman karar verir.

Ferducci, 1471’de Fatih’in onuruna Rönesans şairi arkadaşı, 1426 İstanbul Pera doğumlu Giovanni Mario Filelfo’dan Fatih Sultan Mehmet ile ilgili, onun başarıları ve fetihlerini anlatan bir epik şiir yazmasını ister.

Filelfo, yaklaşık 5 bin mısradan oluşan dört kitaplık eseri hazırlama nedenini, eserin girizgahında şu dizelerle anlatır:

“Othman Lillo Ferducci’nin ricaları üzerine

Türk’ün kazandığı zaferleri anlatmam gerekti;

Kendisi, böylesine arzuladığı bir eserin

Bendeniz şairin dizeleriyle ölümsüzleşmesi dileğinde.

Her ne kadar içim yansa da iş başa düştü.

Gönül isterdi ki bu Latince mısralar farklı havadisler anlatsın

Venediklilerin Türklere galebe çalmasını

Ve Türklerin Asya’da eskiden olduğu gibi meçhulde kalmasını

Avrupa’nın koruyucu ruhlarını rahat bırakmasını anlatayım.

Mehmet, övgülerle yıldızların katına hak etmediği için çıkartılmış değildir.

Mars’ın ve beyzadelerin övgülerine mazhar olarak, dünyanın dört köşesinde namı anılır,

Her ne kadar tüm dünyada Mesih’e tapınanların

Ve Papa’nın sarayının nefretinin odağında olsa da.”

Bir yanıt yazın

E-posta adresiniz yayınlanmayacak. Gerekli alanlar * ile işaretlenmişlerdir